جدول اشتال تیرآهن
جدول اشتال تیرآهن یکی از اصلیترین منابع مهندسی در طراحی و تحلیل سازههای فولادی است. این جدول مشخصات فنی و هندسی تیرآهنها را بر اساس استانداردهای معتبر مهندسی ارائه میدهد و بهعنوان مرجع اصلی در محاسبات سازهای مورد استفاده مهندسان عمران، طراحان سازه و دفاتر فنی قرار میگیرد.
در جدول اشتال، اطلاعات تیرآهنها بهصورت تئوریک و استاندارد ارائه میشود و مبنای تحلیل مقاومت، خمش، پایداری و کنترل تغییرشکل اعضای سازهای است. به همین دلیل، جدول اشتال با جداول وزنی بازار تفاوت اساسی دارد و کاربرد آن کاملاً مهندسی و محاسباتی است.

جدول اشتال تیرآهن چیست؟
جدول اشتال (Stahlbau Tabellen) مجموعهای از دادههای مهندسی مقاطع فولادی است که برای هر سایز تیرآهن، مشخصات مکانیکی و هندسی دقیق را ارائه میدهد. این اطلاعات از طریق محاسبات استاندارد و آییننامهای بهدست آمده و در طراحی سازههای فولادی مورد استفاده قرار میگیرد.
در پروژههای ساختمانی و صنعتی، استفاده از جدول اشتال برای انتخاب صحیح مقطع تیرآهن و کنترل محاسبات سازهای ضروری است و عدم استفاده از آن میتواند منجر به خطای طراحی یا اجرای نادرست شود.
انواع تیرآهن در جدول اشتال
در جدول اشتال، تیرآهنها بر اساس شکل و استاندارد تولید به چند دسته اصلی تقسیم میشوند:
🔹 تیرآهن IPE
تیرآهن IPE دارای بالهای موازی بوده و پرکاربردترین نوع تیرآهن در پروژههای ساختمانی ایران محسوب میشود. این نوع تیرآهن مطابق استاندارد اروپا طراحی شده و اطلاعات آن بهصورت کامل در جدول اشتال ارائه میشود.
🔹 تیرآهن INP
در تیرآهن INP، ضخامت بالها به سمت لبه کاهش مییابد. این نوع تیرآهن بیشتر بر اساس استانداردهای قدیمیتر و برخی منابع خاص مورد استفاده قرار میگیرد.
🔹 تیرآهن IPB (هاش)
تیرآهن IPB یا هاش دارای بالهای عریضتر بوده و در سازههای سنگین، ستونها و پروژههای صنعتی کاربرد دارد. جدول اشتال این نوع تیرآهن اطلاعات بسیار مهمی برای تحلیل باربری و پایداری ارائه میدهد.

اطلاعات موجود در جدول اشتال تیرآهن
جدول اشتال تیرآهن شامل پارامترهای کلیدی زیر است:
- سطح مقطع تیرآهن
- وزن نظری واحد طول
- ممان اینرسی حول محورهای اصلی
- مدول مقطع
- شعاع ژیراسیون
- مشخصات هندسی جان و بال
این اطلاعات برای تحلیل تنش، خمش، کمانش و طراحی بهینه اعضای سازهای استفاده میشوند.
تفاوت جدول اشتال تیرآهن با جدول وزن تیرآهن
یکی از اشتباهات رایج، استفاده از جدول وزن تیرآهن بهجای جدول اشتال در محاسبات سازهای است. جدول وزن تیرآهن معمولاً برای برآورد وزن و قیمت بازار کاربرد دارد، در حالی که جدول اشتال:
- مبنای طراحی مهندسی است
- اعداد تئوریک و استاندارد ارائه میدهد
- برای تحلیل سازهای استفاده میشود
- وابسته به نوسانات بازار نیست
به همین دلیل، در طراحی سازههای فولادی، مرجع اصلی همیشه جدول اشتال است.
کاربردهای جدول اشتال تیرآهن
استفاده از جدول اشتال تیرآهن در موارد زیر ضروری است:
- طراحی سازههای فولادی
- تحلیل خمش و تنش تیرها
- انتخاب مقطع مناسب تیرآهن
- کنترل نقشههای اجرایی
- بررسی ایمنی و پایداری سازه
- استفاده در نرمافزارهای طراحی سازه
جایگاه جدول اشتال در استانداردهای مهندسی
اطلاعات جدول اشتال با استانداردهای معتبر بینالمللی هماهنگ بوده و در بسیاری از آییننامههای طراحی سازه بهصورت مستقیم یا غیرمستقیم مورد استناد قرار میگیرد. به همین دلیل، این جدول بهعنوان یک مرجع جهانی مهندسی فولاد شناخته میشود.

صفحه جدول اشتال تیرآهن بهعنوان یک مرجع تخصصی، اطلاعات مهندسی دقیق و استاندارد را برای تحلیل و طراحی سازههای فولادی در اختیار مهندسان و فعالان صنعت ساختمان قرار میدهد. این صفحه مکمل جداول وزنی بوده و نقش کلیدی در تصمیمگیریهای فنی و مهندسی دارد.
جدول اشتال تیرآهن IPE
✅ استاندارد دادهها: EN 10365
✅ نوع جدول: مرجع مهندسی (Reference)
واحدها: ابعاد (mm)، سطح مقطع A (cm²)، وزن نظری G (kg/m)، ممان اینرسی I (cm⁴)، مدول مقطع W (cm³)، شعاع ژیراسیون i (cm)
| سایز | h | b | tw | tf | A | G | Ix | Iy | Wx | Wy | ix | iy |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| IPE 80 | ۸۰ | ۴۶ | ۳.۸ | ۵.۲ | ۷.۶۴ | ۶.۰ | ۸۰ | ۸ | ۲۰ | ۳.۵ | ۳.۲۴ | ۱.۰۲ |
| IPE 100 | ۱۰۰ | ۵۵ | ۴.۱ | ۵.۷ | ۱۰.۳ | ۸.۱ | ۱۷۱ | ۱۶ | ۳۴ | ۵.۸ | ۴.۰۷ | ۱.۲۶ |
| IPE 120 | ۱۲۰ | ۶۴ | ۴.۴ | ۶.۳ | ۱۳.۲ | ۱۰.۴ | ۳۱۸ | ۳۰ | ۵۳ | ۹.۴ | ۴.۹۱ | ۱.۵۱ |
| IPE 140 | ۱۴۰ | ۷۳ | ۴.۷ | ۶.۹ | ۱۶.۴ | ۱۲.۹ | ۵۴۱ | ۵۲ | ۷۷ | ۱۴.۳ | ۵.۷۴ | ۱.۷۸ |
| IPE 160 | ۱۶۰ | ۸۲ | ۵.۰ | ۷.۴ | ۲۰.۹ | ۱۶.۴ | ۱۱۱۰ | ۱۰۴ | ۱۳۹ | ۲۵.۳ | ۷.۲۹ | ۲.۲۳ |
| IPE 180 | ۱۸۰ | ۹۱ | ۵.۳ | ۸.۰ | ۲۶.۰ | ۲۰.۴ | ۱۷۷۰ | ۱۶۲ | ۱۹۷ | ۳۵.۶ | ۸.۲۵ | ۲.۵۰ |
| IPE 200 | ۲۰۰ | ۱۰۰ | ۵.۶ | ۸.۵ | ۲۶.۲ | ۲۰.۶ | ۲۱۴۰ | ۲۰۰ | ۲۱۴ | ۴۰.۰ | ۸.۹۰ | ۲.۷۲ |
| IPE 220 | ۲۲۰ | ۱۱۰ | ۵.۹ | ۹.۲ | ۳۳.۴ | ۲۶.۲ | ۳۰۶۰ | ۲۸۶ | ۲۷۸ | ۵۲.۰ | ۹.۵۷ | ۲.۹۲ |
| IPE 240 | ۲۴۰ | ۱۲۰ | ۶.۲ | ۹.۸ | ۳۹.۱ | ۳۰.۷ | ۴۲۵۰ | ۳۸۸ | ۳۵۴ | ۶۴.۷ | ۱۰.۴۲ | ۳.۱۵ |
| IPE 270 | ۲۷۰ | ۱۳۵ | ۶.۶ | ۱۰.۲ | ۴۵.۹ | ۳۶.۱ | ۶۰۴۰ | ۵۴۲ | ۴۴۷ | ۸۰.۳ | ۱۱.۴۸ | ۳.۴۳ |
| IPE 300 | ۳۰۰ | ۱۵۰ | ۷.۱ | ۱۰.۷ | ۵۳.۸ | ۴۲.۲ | ۸۳۵۰ | ۷۰۶ | ۵۵۷ | ۹۴.۱ | ۱۲.۴۵ | ۳.۶۳ |
| IPE 330 | ۳۳۰ | ۱۶۰ | ۷.۵ | ۱۱.۵ | ۶۲.۶ | ۴۹.۱ | ۱۱۷۰۰ | ۱۰۵۰ | ۷۰۹ | ۱۳۱ | ۱۳.۶۷ | ۴.۰۸ |
| IPE 360 | ۳۶۰ | ۱۷۰ | ۸.۰ | ۱۲.۷ | ۷۲.۷ | ۵۷.۱ | ۱۵۶۰۰ | ۱۴۴۰ | ۸۶۷ | ۱۶۹ | ۱۴.۶۴ | ۴.۴۵ |
| IPE 400 | ۴۰۰ | ۱۸۰ | ۸.۶ | ۱۳.۵ | ۸۴.۵ | ۶۶.۳ | ۲۳۱۰۰ | ۱۹۰۰ | ۱۱۶۰ | ۲۱۱ | ۱۶.۵۳ | ۴.۷۵ |
| IPE 450 | ۴۵۰ | ۱۹۰ | ۹.۴ | ۱۴.۶ | ۹۸.۸ | ۷۷.۶ | ۳۳۷۰۰ | ۲۷۰۰ | ۱۵۰۰ | ۲۸۴ | ۱۸.۴۷ | ۵.۲۳ |
| IPE 500 | ۵۰۰ | ۲۰۰ | ۱۰.۲ | ۱۶.۰ | ۱۱۶ | ۹۱.۰ | ۴۸۲۰۰ | ۳۶۰۰ | ۱۹۳۰ | ۳۶۰ | ۲۰.۳۹ | ۵.۵۶ |
| IPE 550 | ۵۵۰ | ۲۱۰ | ۱۱.۱ | ۱۷.۲ | ۱۳۴ | ۱۰۵ | ۶۷۱۰۰ | ۴۷۰۰ | ۲۴۴۰ | ۴۴۷ | ۲۲.۳۷ | ۵.۹۲ |
| IPE 600 | ۶۰۰ | ۲۲۰ | ۱۲.۰ | ۱۹.۰ | ۱۵۶ | ۱۲۲ | ۹۲۰۰۰ | ۶۱۰۰ | ۳۰۷۰ | ۵۵۵ | ۲۴.۳۰ | ۶.۲۶ |
این جدول بر اساس مقادیر تئوریک مهندسی (Stahlbau Tabellen / EN 10365) تهیه شده و با وزن واقعی بازار ممکن است اختلاف داشته باشد.
جدول اشتال تیرآهن INP
🔹 استاندارد مرجع: DIN 1025 / Stahlbau Tabellen
🔹 نوع داده: مقادیر تئوریک مهندسی (Reference)
🔹 کاربرد: طراحی و کنترل سازه (نه وزن بازار)
واحدها: ابعاد (mm)، سطح مقطع A (cm²)، وزن نظری G (kg/m)، ممان اینرسی I (cm⁴)، مدول مقطع W (cm³)، شعاع ژیراسیون i (cm)
| سایز | h | b | tw | tf | A | G | Ix | Iy | Wx | Wy | ix | iy |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| INP 80 | ۸۰ | ۴۲ | ۳.۹ | ۵.۹ | ۷.۵۸ | ۵.۹ | ۷۵ | ۶.۳ | ۱۸.۸ | ۳.۰ | ۳.۱۵ | ۰.۹۱ |
| INP 100 | ۱۰۰ | ۵۰ | ۴.۵ | ۶.۸ | ۱۰.۶ | ۸.۳ | ۱۸۰ | ۱۵ | ۳۶.۰ | ۶.۰ | ۴.۱۲ | ۱.۱۹ |
| INP 120 | ۱۲۰ | ۵۸ | ۴.۸ | ۷.۷ | ۱۳.۹ | ۱۰.۹ | ۳۴۰ | ۲۸ | ۵۶.۷ | ۹.۷ | ۴.۹۵ | ۱.۴۲ |
| INP 140 | ۱۴۰ | ۶۶ | ۵.۱ | ۸.۶ | ۱۷.۵ | ۱۳.۷ | ۵۸۰ | ۴۸ | ۸۲.۹ | ۱۴.۵ | ۵.۷۶ | ۱.۶۵ |
| INP 160 | ۱۶۰ | ۷۴ | ۵.۵ | ۹.۵ | ۲۱.۸ | ۱۷.۱ | ۱ ۱۶۰ | ۹۵ | ۱۴۵ | ۲۵.۷ | ۷.۲۹ | ۲.۰۹ |
| INP 180 | ۱۸۰ | ۸۲ | ۵.۹ | ۱۰.۴ | ۲۶.۹ | ۲۱.۱ | ۱ ۸۸۰ | ۱۵۰ | ۲۰۹ | ۳۶.۶ | ۸.۳۵ | ۲.۳۶ |
| INP 200 | ۲۰۰ | ۹۰ | ۶.۲ | ۱۱.۳ | ۳۲.۲ | ۲۵.۳ | ۲ ۸۰۰ | ۲۱۵ | ۲۸۰ | ۴۷.۸ | ۹.۳۲ | ۲.۵۸ |
| INP 220 | ۲۲۰ | ۹۸ | ۶.۶ | ۱۲.۲ | ۳۷.۹ | ۲۹.۸ | ۳ ۸۶۰ | ۳۰۰ | ۳۵۱ | ۶۱.۲ | ۱۰.۰۸ | ۲.۸۱ |
| INP 240 | ۲۴۰ | ۱۰۶ | ۶.۹ | ۱۳.۱ | ۴۳.۹ | ۳۴.۵ | ۵ ۱۵۰ | ۴۰۵ | ۴۲۹ | ۷۶.۴ | ۱۰.۸۵ | ۳.۰۴ |
| INP 270 | ۲۷۰ | ۱۲۵ | ۷.۳ | ۱۴.۱ | ۵۱.۹ | ۴۰.۸ | ۷ ۲۰۰ | ۵۵۰ | ۵۳۳ | ۸۸.۰ | ۱۱.۷۸ | ۳.۲۵ |
| INP 300 | ۳۰۰ | ۱۴۰ | ۷.۸ | ۱۵.۲ | ۶۰.۳ | ۴۷.۴ | ۹ ۸۰۰ | ۷۰۰ | ۶۵۳ | ۱۰۰ | ۱۲.۷۳ | ۳.۴۱ |
| INP 330 | ۳۳۰ | ۱۶۰ | ۸.۳ | ۱۶.۵ | ۷۰.۴ | ۵۵.۳ | ۱۳ ۴۰۰ | ۹۵۰ | ۸۱۲ | ۱۱۹ | ۱۳.۸۰ | ۳.۶۷ |
| INP 360 | ۳۶۰ | ۱۸۰ | ۸.۹ | ۱۸.۰ | ۸۱.۷ | ۶۴.۱ | ۱۷ ۹۰۰ | ۱ ۲۵۰ | ۹۹۵ | ۱۳۹ | ۱۴.۸۰ | ۳.۹۱ |
| INP 400 | ۴۰۰ | ۲۰۰ | ۹.۵ | ۱۹.۵ | ۹۵.۴ | ۷۴.۹ | ۲۵ ۱۰۰ | ۱ ۷۰۰ | ۱ ۲۶۰ | ۱۷۰ | ۱۶.۲۳ | ۴.۲۲ |
| INP 450 | ۴۵۰ | ۲۲۰ | ۱۰.۲ | ۲۱.۰ | ۱۱۰.۰ | ۸۶.۴ | ۳۶ ۰۰۰ | ۲ ۳۰۰ | ۱ ۶۰۰ | ۲۱۰ | ۱۸.۱۰ | ۴.۵۸ |
| INP 500 | ۵۰۰ | ۲۴۰ | ۱۱.۰ | ۲۳.۰ | ۱۲۸.۰ | ۱۰۰.۵ | ۵۰ ۲۰۰ | ۳ ۱۰۰ | ۲ ۰۱۰ | ۲۶۰ | ۱۹.۸۰ | ۴.۹۲ |
| INP 550 | ۵۵۰ | ۲۶۰ | ۱۲.۰ | ۲۵.۰ | ۱۴۷.۰ | ۱۱۵.۴ | ۶۸ ۵۰۰ | ۴ ۱۰۰ | ۲ ۴۹۰ | ۳۲۰ | ۲۱.۵۸ | ۵.۲۸ |
| INP 600 | ۶۰۰ | ۲۸۰ | ۱۳.۰ | ۲۷.۰ | ۱۶۹.۰ | ۱۳۲.۷ | ۹۲ ۰۰۰ | ۵ ۵۰۰ | ۳ ۰۷۰ | ۳۹۵ | ۲۳.۳۵ | ۵.۷۱ |
این جدول بر اساس مقادیر تئوریک مهندسی (DIN / Stahlbau Tabellen) تهیه شده و با وزن واقعی بازار ممکن است اختلاف داشته باشد.
جدول اشتال تیرآهن IPB / HEB
🔹 استاندارد مرجع: EN 10365 (سری H: HEA / HEB)
🔹 تمرکز این جدول: HEB (IPB) بهعنوان رایجترین هاش سازهای
🔹 نوع داده: مقادیر تئوریک مهندسی (Reference)
🔹 کاربرد: ستونها و سازههای سنگین (نه وزن بازار)
واحدها: ابعاد (mm)، سطح مقطع A (cm²)، وزن نظری G (kg/m)، ممان اینرسی I (cm⁴)، مدول مقطع W (cm³)، شعاع ژیراسیون i (cm)
| سایز | h | b | tw | tf | A | G | Ix | Iy | Wx | Wy | ix | iy |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| HEB 100 | ۱۰۰ | ۱۰۰ | ۶.۰ | ۱۰.۰ | ۲۶.۰ | ۲۰.۴ | ۴۴۹ | ۱۶۷ | ۸۹.۸ | ۳۳.۴ | ۴.۱۵ | ۲.۵۳ |
| HEB 120 | ۱۲۰ | ۱۲۰ | ۶.۵ | ۱۱.۰ | ۳۴.۰ | ۲۶.۷ | ۸۶۴ | ۳۱۸ | ۱۴۴ | ۵۳.۰ | ۵.۰۵ | ۳.۰۷ |
| HEB 140 | ۱۴۰ | ۱۴۰ | ۷.۰ | ۱۲.۰ | ۴۳.۰ | ۳۳.۷ | ۱ ۵۶۰ | ۵۷۳ | ۲۲۳ | ۸۱.۸ | ۶.۰۲ | ۳.۶۴ |
| HEB 160 | ۱۶۰ | ۱۶۰ | ۸.۰ | ۱۳.۰ | ۵۴.۳ | ۴۲.۶ | ۲ ۵۰۰ | ۸۸۹ | ۳۱۳ | ۱۱۱ | ۶.۷۸ | ۴.۰۴ |
| HEB 180 | ۱۸۰ | ۱۸۰ | ۸.۵ | ۱۴.۰ | ۶۵.۳ | ۵۱.۳ | ۳ ۸۳۰ | ۱ ۳۷۰ | ۴۲۵ | ۱۵۲ | ۷.۶۶ | ۴.۵۷ |
| HEB 200 | ۲۰۰ | ۲۰۰ | ۹.۰ | ۱۵.۰ | ۷۸.۱ | ۶۱.۳ | ۵ ۶۹۰ | ۲ ۰۰۰ | ۵۶۹ | ۲۰۰ | ۸.۵۳ | ۵.۰۵ |
| HEB 220 | ۲۲۰ | ۲۲۰ | ۹.۵ | ۱۶.۰ | ۹۱.۰ | ۷۱.۵ | ۸ ۰۹۰ | ۲ ۸۴۰ | ۷۳۶ | ۲۵۸ | ۹.۴۳ | ۵.۵۸ |
| HEB 240 | ۲۴۰ | ۲۴۰ | ۱۰.۰ | ۱۷.۰ | ۱۰۶.۰ | ۸۳.۲ | ۱۱ ۲۰۰ | ۳ ۹۳۰ | ۹۳۳ | ۳۲۷ | ۱۰.۲۸ | ۶.۰۹ |
| HEB 260 | ۲۶۰ | ۲۶۰ | ۱۰.۰ | ۱۷.۵ | ۱۲۰.۰ | ۹۴.۲ | ۱۵ ۲۰۰ | ۵ ۱۴۰ | ۱ ۱۷۰ | ۳۹۵ | ۱۱.۲۸ | ۶.۵۵ |
| HEB 280 | ۲۸۰ | ۲۸۰ | ۱۰.۵ | ۱۸.۰ | ۱۳۵.۰ | ۱۰۶.۰ | ۲۰ ۰۰۰ | ۶ ۶۳۰ | ۱ ۴۳۰ | ۴۷۴ | ۱۲.۱۷ | ۷.۰۰ |
| HEB 300 | ۳۰۰ | ۳۰۰ | ۱۱.۰ | ۱۹.۰ | ۱۴۹.۰ | ۱۱۷.۰ | ۲۵ ۲۰۰ | ۸ ۵۶۰ | ۱ ۶۸۰ | ۵۷۱ | ۱۳.۰۰ | ۷.۵۸ |
| HEB 320 | ۳۲۰ | ۳۰۰ | ۱۱.۵ | ۲۰.۵ | ۱۶۲.۰ | ۱۲۷.۰ | ۳۰ ۸۰۰ | ۱۰ ۲۰۰ | ۱ ۹۳۰ | ۶۸۰ | ۱۳.۷۸ | ۷.۹۳ |
| HEB 340 | ۳۴۰ | ۳۰۰ | ۱۲.۰ | ۲۱.۵ | ۱۷۶.۰ | ۱۳۸.۰ | ۳۶ ۹۰۰ | ۱۲ ۱۰۰ | ۲ ۱۷۰ | ۸۰۷ | ۱۴.۵۰ | ۸.۳۰ |
| HEB 360 | ۳۶۰ | ۳۰۰ | ۱۲.۵ | ۲۲.۵ | ۱۹۰.۰ | ۱۴۹.۰ | ۴۳ ۴۰۰ | ۱۴ ۴۰۰ | ۲ ۴۱۰ | ۹۶۰ | ۱۵.۱۰ | ۸.۷۰ |
| HEB 400 | ۴۰۰ | ۳۰۰ | ۱۳.۵ | ۲۴.۰ | ۲۱۴.۰ | ۱۶۸.۰ | ۵۷ ۶۰۰ | ۱۹ ۲۰۰ | ۲ ۸۸۰ | ۱ ۲۸۰ | ۱۶.۴۰ | ۹.۴۶ |
| HEB 450 | ۴۵۰ | ۳۰۰ | ۱۴.۰ | ۲۶.۰ | ۲۴۸.۰ | ۱۹۴.۰ | ۷۹ ۹۰۰ | ۲۶ ۹۰۰ | ۳ ۵۵۰ | ۱ ۵۸۰ | ۱۷.۹۳ | ۱۰.۴۰ |
| HEB 500 | ۵۰۰ | ۳۰۰ | ۱۴.۵ | ۲۸.۰ | ۲۸۴.۰ | ۲۲۳.۰ | ۱۰۷ ۰۰۰ | ۳۶ ۵۰۰ | ۴ ۲۸۰ | ۲ ۰۹۰ | ۱۹.۴۲ | ۱۱.۳۴ |
| HEB 550 | ۵۵۰ | ۳۰۰ | ۱۵.۰ | ۲۹.۰ | ۳۱۷.۰ | ۲۴۹.۰ | ۱۳۶ ۰۰۰ | ۴۶ ۹۰۰ | ۴ ۹۵۰ | ۲ ۶۲۰ | ۲۰.۷۳ | ۱۲.۱۶ |
| HEB 600 | ۶۰۰ | ۳۰۰ | ۱۵.۵ | ۳۰.۰ | ۳۵۱.۰ | ۲۷۵.۰ | ۱۷۱ ۰۰۰ | ۵۹ ۸۰۰ | ۵ ۷۰۰ | ۳ ۲۶۰ | ۲۲.۰۷ | ۱۳.۰۵ |
این جدول شامل مشخصات مهندسی تیرآهنهای بالپهن (HEB / IPB) بوده و برای طراحی ستونها و سازههای سنگین مورد استفاده قرار میگیرد. اعداد تئوریک بوده و ممکن است با وزن واقعی بازار اختلاف داشته باشند.
جدول مقایسهای انواع تیرآهن (IPE / INP / IPB)
✅ جدول مقایسهای انواع تیرآهن (IPE / INP / IPB)
🔹 استاندارد مرجع: EN 10365 (سری H: HEA / HEB)
🔹 تمرکز این جدول: HEB (IPB) بهعنوان رایجترین هاش سازهای
🔹 نوع داده: مقادیر تئوریک مهندسی (Reference)
🔹 کاربرد: ستونها و سازههای سنگین (نه وزن بازار)
مقایسه انواع تیرآهن IPE، INP و IPB
تیرآهنها بر اساس شکل بال و استاندارد تولید، به انواع مختلفی تقسیم میشوند. جدول زیر بهصورت خلاصه تفاوت تیرآهنهای IPE، INP و IPB (هاش) را از نظر شکل هندسی، کاربرد و استاندارد نشان میدهد.
| ویژگی | IPE | INP | IPB / HEB |
|---|---|---|---|
| شکل بال | موازی | شیبدار | پهن و موازی |
| استاندارد رایج | EN 10365 | DIN 1025 | EN 10365 |
| کاربرد اصلی | تیرهای فرعی و اصلی ساختمان | سازههای قدیمی یا خاص | ستونها و سازههای سنگین |
| عرض بال | متوسط | کم | زیاد |
| مقاومت خمشی | خوب | متوسط | بسیار بالا |
| مقاومت فشاری (محوری) | متوسط | ضعیف تا متوسط | بسیار بالا |
| کاربرد در ستون | محدود | نامناسب | بسیار مناسب |
| میزان مصرف در ایران | بسیار زیاد | کم | زیاد (پروژهای) |
| اولویت در طراحی سازه | اقتصادی و رایج | غیر اولویتدار | باربری بالا |
Legend پارامترهای جدول اشتال تیرآهن
- توضیح نمادهای استفادهشده در جداول IPE / INP / IPB
راهنمای نمادهای جدول اشتال تیرآهن
در جداول اشتال تیرآهن، برای نمایش مشخصات هندسی و مهندسی مقاطع فولادی از نمادهای استاندارد استفاده میشود. جدول زیر توضیح هر یک از این نمادها و کاربرد آنها را نشان میدهد.
| نماد | عنوان پارامتر | توضیح | واحد |
|---|---|---|---|
| h | ارتفاع مقطع | ارتفاع کلی تیرآهن از بال بالا تا بال پایین | mm |
| b | عرض بال | عرض بال تیرآهن در دو طرف جان | mm |
| tw | ضخامت جان | ضخامت قسمت عمودی تیرآهن (جان) | mm |
| tf | ضخامت بال | ضخامت قسمت افقی تیرآهن (بال) | mm |
| A | سطح مقطع | مساحت سطح مقطع تیرآهن که در محاسبات مقاومت استفاده میشود | cm² |
| G | وزن نظری | وزن تئوریک تیرآهن در واحد طول | kg/m |
| Ix | ممان اینرسی محور x | مقاومت مقطع در برابر خمش حول محور قوی | cm⁴ |
| Iy | ممان اینرسی محور y | مقاومت مقطع در برابر خمش حول محور ضعیف | cm⁴ |
| Wx | مدول مقطع محور x | شاخص ظرفیت خمشی مقطع حول محور قوی | cm³ |
| Wy | مدول مقطع محور y | شاخص ظرفیت خمشی مقطع حول محور ضعیف | cm³ |
| ix | شعاع ژیراسیون محور x | پارامتر کنترلی برای بررسی کمانش حول محور قوی | cm |
| iy | شعاع ژیراسیون محور y | پارامتر کنترلی برای بررسی کمانش حول محور ضعیف | cm |
سوالات متداول جدول اشتال تیرآهن
جدول اشتال تیرآهن چیست؟
جدول اشتال تیرآهن مجموعهای از اطلاعات مهندسی و تئوریک مربوط به مقاطع تیرآهن است که مشخصاتی مانند ابعاد هندسی، سطح مقطع، وزن نظری، ممان اینرسی و مدول مقطع را ارائه میدهد. این جدول مرجع اصلی در طراحی و تحلیل سازههای فولادی محسوب میشود.
جدول اشتال تیرآهن چه تفاوتی با جدول وزن تیرآهن دارد؟
جدول اشتال برای محاسبات مهندسی و طراحی سازه استفاده میشود و شامل پارامترهای مقاومتی و هندسی است، در حالی که جدول وزن تیرآهن بیشتر برای برآورد وزن و محاسبات خرید و فروش کاربرد دارد و جنبه مهندسی ندارد.
آیا اعداد جدول اشتال تیرآهن واقعی هستند؟
اعداد جدول اشتال تئوریک و استاندارد هستند و بر اساس ابعاد اسمی مقطع محاسبه شدهاند. وزن و مشخصات واقعی تیرآهن تولیدشده ممکن است در محدوده تلرانس استاندارد، کمی با این مقادیر اختلاف داشته باشد.
جدول اشتال IPE، INP و IPB چه تفاوتی با هم دارند؟
- E: بالهای موازی، رایجترین نوع تیرآهن در سازههای ساختمانی
- INP: بالهای شیبدار، کاربرد محدودتر و عمدتاً در سازههای قدیمی
- IPB / HEB: بالهای پهن، مناسب ستونها و سازههای سنگین
هرکدام از این مقاطع جدول اشتال مخصوص به خود را دارند.
مهمترین پارامترهای جدول اشتال تیرآهن کداماند؟
پارامترهای کلیدی شامل:
- سطح مقطع (A)
- وزن نظری (G)
- ممان اینرسی (Ix و Iy)
- مدول مقطع (Wx و Wy)
- شعاع ژیراسیون (ix و iy)
این پارامترها در تحلیل خمش، کمانش و انتخاب مقطع نقش اساسی دارند.
جدول اشتال تیرآهن بر اساس چه استانداردی تهیه شده است؟
جدولهای اشتال ارائهشده معمولاً بر اساس استانداردهای معتبر اروپایی مانند EN 10365 (برای IPE و IPB) و DIN 1025 (برای INP) تدوین میشوند.
آیا میتوان از جدول اشتال برای طراحی ستون استفاده کرد؟
بله، اما نوع مقطع اهمیت دارد. برای ستونها معمولاً از تیرآهنهای IPB / HEB استفاده میشود، زیرا مقاومت فشاری و پایداری بیشتری نسبت به IPE و INP دارند.
چرا ممان اینرسی Ix و Iy در جدول اشتال اهمیت دارد؟
ممان اینرسی نشاندهنده مقاومت مقطع در برابر خمش است.
- Ix: مقاومت حول محور قوی
- Iy: مقاومت حول محور ضعیف
این مقادیر در طراحی تیرها و ستونها بسیار تعیینکننده هستند.
آیا جدول اشتال برای محاسبه قیمت تیرآهن مناسب است؟
خیر. جدول اشتال برای محاسبات مهندسی طراحی شده است. برای محاسبه قیمت، باید از وزن واقعی بازار و جدولهای وزنی مخصوص خرید و فروش استفاده شود.
آیا این صفحه شامل تمام انواع تیرآهن است؟
بله. در این صفحه جدول اشتال تمام انواع رایج تیرآهن شامل IPE، INP و IPB / HEB بهصورت کامل و یکپارچه ارائه شده است تا کاربر نیازی به مراجعه به صفحات متعدد نداشته باشد.
آیا میتوان به دادههای این صفحه بهعنوان مرجع طراحی استناد کرد؟
بله. دادههای ارائهشده بر اساس منابع معتبر اشتال و استانداردهای مهندسی هستند و میتوان از آنها بهعنوان مرجع اولیه طراحی و کنترل محاسبات سازه استفاده کرد.